Uwaga, to będzie wycinek z publicznej debaty - co ludzie piszą, jak myślą, co im się w ACTA nie podoba. Abstrahuję tu od "ducha umowy" (Lipszyc podaje argumenty, nad którymi warto się zastanowić) oraz trybu konsultacji (uważam, że nie zostało to w odpowiedni sposób przeprowadzone).

Na Facebooku iluś tam moich znajomych lub znajomych ich znajomych zaczęło wklejać - w istocie mocno brzmiący fragment ACTA, artykuł 12. O taki:
 

To samo zdjęcie jest też choćby na profilu "Podpiszecie ACTA -obalimy wasz rząd". Jest dużo o wprowadzanej cenzurze, państwie policyjnym, rzeczywiście o obalaniu rządu itp.

Mamy? To teraz mały trolling edukacyjny - ACTA ma wiele zapisów budzących wątpliwości, że mogą istotnie wprowadzić wzorzec dla przepisów korzystnych dla jednej strony (przemysłu żyjącego z praw autorskich). Ale skupmy się na tym: "bez wysłuchania drugiej strony".

Podnosi ciśnienie, prawda?

Gotowi?

Artykuł 50, ustęp 2.

Organy sądowe będą miały prawo zastosować środki tymczasowe bez wysłuchania drugiej strony, jeżeli to właściwe, w szczególności, gdy jakakolwiek zwłoka może spowodować dla posiadacza praw szkodę nie do naprawienia lub gdy istnieje widoczne ryzyko, że dowody zostaną zniszczone. 

ACTA? Nie, międzynarodowe porozumienie w sprawie handlowych aspektów praw własności intelektualnej TRIPS. Z 1994 r. Polska jest sygnatariuszem od 2000 r.

A prawo autorskie?

Art. 80. 1. Sąd właściwy do rozpoznania spraw o naruszenie autorskich praw majątkowych(...) rozpoznaje, nie później niż w terminie 3 dni od dnia złożenia w sądzie, wniosek mającego w tym interes prawny.

Kodeks postępowania cywilnego?

Art. 735 1. Wniosek o udzielenie zabezpieczenia podlega rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej.

A zapomniałbym jeszcze, że kodeks przewiduje coś, co nazywa się zabezpieczeniem antycypacyjnym. Co to umożliwia?
Żądanie zabezpieczenia (np. zapłaty jednorazowej lub rozłożonej na okresy) już w trakcie trwania procesu.  

Jeśli niepokoi kogoś ten ACTA-artykuł, polecam lekturę tego bloga.

Nieprawda, że konsultacji nie było - streszczam słowa ministra kultury Bogdana Zdrojewskiego.

Na stronie resortu opublikowano 23 stycznia oświadczenie MKiDN w sprawie ACTA.

Stosowny fragment brzmi:

Niezwłocznie po ujawnieniu ACTA MKiDN 11 maja 2010 skierowało treść umowy do konsultacji społecznych (wytłuszczenie resortu - sic!).

I dalej: Uzgodnienia skierowano do 27 podmiotów, w tym organizacji zbiorowego zarządzania, spółek telewizyjnych jak również izb gospodarczych zrzeszających przedsiębiorców działających na rynku usług elektronicznych, tj. Polskiej Izby Informatyki i Telekomunikacji oraz Polskiej Izby Komunikacji Elektronicznej.

To wytłuszczenie "społecznych" wiele mówi. Poprosiłem resort o pełną listę podmiotów, do których wysłano dokument.

1. Business Software Alliance, Sołtysiński, Kawecki & Szlęzak
2. Federacja Stowarzyszeń Naukowo Technicznych NOT
3. Fundacja Ochrony Twórczości Audiowizualnej
4. Krajowa Izba Producentów Audiowizualnych
5. Polska Izba Informatyki i Telekomunikacji
6. Polska Izba Komunikacji Elektronicznej
7. Polskie Stowarzyszenie Wytwórców Produktów Markowych ProMarka
8. Stowarzyszenie Aktorów Filmowych i Telewizyjnych SAFT
9. Stowarzyszenie Architektów Polskich
10. Stowarzyszenie Artystów Wykonawców Utworów Muzycznych i Słowno-Muzycznych SAWP 11. Stowarzyszenie Autorów i Wydawców "Polska Książka"
12. Stowarzyszenie Autorów ZAiKS
13. Stowarzyszenie Dystrybutorów Programów Telewizyjnych "SYGNAŁ"
14. Stowarzyszenie Filmowców Polskich
15. Stowarzyszenie Ochrony Własności Przemysłowej
16. Stowarzyszenie Polski Rynek Oprogramowania PRO
17. Stowarzyszenie Twórców Ludowych
18. Stowarzyszenie Wydawców REPROPOL
19. Stowarzyszenie Zbiorowego Zarządzania Prawami Autorskimi Twórców Dzieł Naukowych i Technicznych KOPIPOL
20. Telewizja POLSAT S.A.
21. Telewizja Polska S.A.
22. TVN S.A.
23. Związek Artystów Scen Polskich ZASP
24. Związek Artystów Wykonawców STOART
25. Związek Polskich Artystów Fotografików
26. Związek Polskich Artystów Plastyków
27. Związek Producentów Audio Video ZPAV

To jest lista, o której resort pisze: "konsultacje społeczne". Szanowny Panie Ministrze, pracuję w korporacji, której nieobojętne są prawa autorskie i ich przestrzeganie. Ja sam nie identyfikuję się z wieloma formami protestu oraz twierdzeniami wygłaszanymi przez przeciwników ACTA.

Ale bądźmy uczciwi. Nie nazywajmy konsultacji z beneficjentami harmonizacji i ujednolicania przepisów o prawie własności intelektualnej, konsultacjami społecznymi.

Wczoraj premier Donald Tusk był bardziej precyzyjny.
"Przypomniał, że prowadzono w tej sprawie konsultacje z organizacjami chroniącymi prawa autorskie i konsultacje miały charakter otwarty".

Zacytuję też całe oświadczenie, jakie dostałem od resortu kultury. Tym razem wytłuszczenie moje.

"Szanowny Panie Redaktorze,

Procedura podpisywania umów międzynarodowych jest uregulowana w ustawie z dnia z dnia 14 kwietnia 2000 r. o umowach międzynarodowych oraz rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 28 sierpnia 2000 r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o umowach międzynarodowych. Procedura ta nie przewiduje konsultacji społecznych umów międzynarodowych. Ministerstwo Kultury przyjęło jednak, że dokument ten nie tylko musi być jawny, ale również przesłany do zaopiniowania przez wszystkie podmioty najbardziej zainteresowane ochroną praw własności intelektualnej.

Pismem z dnia 11 maja 2010 roku Pan Minister Bogdan Zdrojewski poinformował o ujawnieniu tekstu porozumienia i przesłał negocjowaną umowę do 27 podmiotów prosząc o uwagi i komentarze do tego dokumentu. Uwagi zgłoszone przez MSZ i RCL odnosiły się tylko i wyłącznie do tłumaczenia tekstu.

Ponieważ informacje o negocjacjach w sprawie dokumentu nie wywołały żadnego większego zainteresowania ani też nie spowodowały przesłania do MKiDN opinii przez zainteresowane strony, można było uznać, iż poszerzanie konsultacji nie ma uzasadnienia. Potwierdziły to jawne posiedzenia Komisji Sejmu i Senatu, które informowały o przedmiocie obrad.

Stanowisko w sprawie zawarcia umowy ACTA  przesłane zostało do Sejmu i Senatu, gdzie rozpatrzone zostało przez Komisję ds. UE Sejmu w dniu 31 sierpnia 2011 r. (posłem sprawozdawcą był Lech Kołakowski – PiS) i Komisję ds. UE Senatu w dniu 12 września 2011 r. (sprawozdawcą był Senator Andrzej Szewiński – PO) W obu przypadkach Komisje nie zgłosiły do niego żadnych uwag.

Pragniemy podkreślić, ze nieprawdziwa jest informacja o przekazaniu tekstu do uzgodnień międzyresortowych w trybie obiegowym. MKiDN ostateczny tekst umowy skierowało do uzgodnień do wszystkich ministrów 6 września 2011r. i po uwzględnieniu zgłoszonych przez MSZ i RCL uwag redakcyjnych, ponownie do wszystkich ministrów 4 listopada."

Puk puk.

To drugi wpis z minicyklu "SOPA, a sprawa polska".

Pierwszy dotyczył "Wiedźmina". Drugi dotyczy Szczecina.

Co łączy Szczecin z ustawą amerykańskich kongresmenów? Dlaczego namawiam prezydenta tego miasta do protestu? 

Jest jeden dobry powód. Dla Szczecina koniunkturalny. FilesTube.com

 

 „Ludzie z listy najbogatszych magazynu »Forbes « pewnie o nich nie słyszeli, za to każdy nastolatek - owszem”.

pisałem ponad dwa lata temu w "Gazecie" o FilesTube. 

Do dziś się chyba niewiele zmieniło. FilesTube, wyszukiwarka plików z muzyką, grami, filmami, stworzona przez szczecińską spółkę Red Sky ma największą publikę wśród wszystkich polskich stron (a przynajmniej nie znam większej). W sumie trudno się dziwić, skoro serwis zachęca "download everything". 

Czy to legalne? W świetle obowiązującej od 1998 DMCA, tak. A przynajmniej tak długo, jak FilesTube usuwa materiały, reagując na zgłoszenia właścicieli praw. Są tu przecież tylko linki, nie pliki. "Taki wyspecjalizowany Google".

W świetle SOPA/PIPA? Nie ma takiej opcji. Ewidentny przykład "ułatwienia popełnienia przestępstwa". Stawiam orzechy laskowe przeciw włoskim, że gdyby tylko SOPA weszła w życie, FilesTube bardzo szybko znalazłby się na celowniku MPAA.

Przesadzam? Ani trochę. 

W raporcie MPAA za 2010 r. czytamy: "Estimating the amount of copyright infringing content stored on cyberlockers is more difficult than with Bittorrent as such sites do not usually allow stored content to be searched. Instead, users must search via a third-party indexing site such as Filestube.com or a linking site such as Warez-BB.org.”

Gdyby to nie wystarczyło prokuratorowi, od czego jest Bloomberg (depesza z 17 stycznia 2012)

>>Of those in the survey, 57 percent have workers who are spending some time trading film clips and games on a site called Megaupload. Half have employees using FilesTube, a site that features some movies “which appear to be only in theaters at the current time,” according to the Palo Alto report.<<

Promotorzy ustaw znają FilesTube. Wiedzą, do czego służy. Nie wątpię, że FilesTube jest wysoko na ich liście "życzeń". Z SOPA mieliby prawników Hollywood raz-dwa na karku. Stronę zablokowaną w USA, reklamy z USA odcięte.

W efekcie, niższe przychody. O ile SOPA mogłaby je zmniejszyć? FilesTube to ok. 70-75 proc. przychodów Red Sky, szacowanych w 2011 r. na dobre kilkanaście milionów złotych. Amerykanie z kolei stanowią do 20 proc. ruchu w serwisie.  

A to zmartwiłoby, a przynajmniej powinno zmartwić, prezydenta Szczecina. Bo Red Sky podatki płaci - nietypowo jak na cypryjską modę - w Szczecinie.

Niższe przychody, niższy zysk, niższe podatki.

Dziury w drogach, krzywe chodniki. 

Globalizacja stawia czasem, nawet przed lokalnymi władzami, dziwne wyzwania.

Panie Prezydencie Szczecina: może mały black-out latarni miejskich?

Jeśli jakimś cudem nie słyszałeś o ustawach SOPA/PIPA, ominąłeś blokadę anglojęzycznej Wikipedii lub zaczernione komentarze znajomych na Facebooku/G+/gdziekolwiek, mam dla Ciebie link.

Legalny. (spokojnie, to tylko Wyborcza.biz). Mam też pierwszą historię z cyklu "SOPA, a sprawa polska". Słyszałeś, że to amerykański problem? Nie tak panowie, nie tak....

Na liście protestujących - obok Google'a, Wikipedii, Facebooka i Reddita, jest polski akcent. GOG.com, czyli spółka zależna CD Projekt Red.  

Nie znasz? To twórcy "Wiedźmina", a GOG.com (zarejestrowany na Cyprze) to taki mini-Steam, sklep sprzedający gry w wersji cyfrowej, głównie starsze tytuły. 

GOG jasno określił, co myśli o SOPA/PIPA. W oświadczeniu czytamy (wybrałem fragmenty):

• we are a Polish company and politics, legislation, and government actions of other countries aren’t generally something we feel we should comment on.

ALE.

• SOPA works in a fashion similar to DRM, if you ask us: it only will have an effect on people who are, by and large, honest consumers. Pirates who torrent via P2P methods will not be inconvenienced in the least by SOPA and PIPA; people who post “let’s play” walkthroughs of video games on YouTube, though, may be

• SOPA is not the way to fix the problem of piracy

GOG jest nie tylko ważny dlatego, że to polska firma. Jego głos - z punktu widzenia formalnego, nie siły przekazu - jest dla mnie bardziej istotny od głosu Google'a.

Dobrze słyszałeś.

Bo GOG, w przeciwieństwie do Google'a, ma problem z piractwem. Sprzedaje przecież gry, które w internecie można ściągnąć. Ale przeciwko SOPA/PIPA protestuje. A Google protestuje, ale i na reklamach bad, bad guys też zarabia.

GOG - co więcej - należy do grupy, w której powstaje polskie IP (własność intelektualna) - na razie dwa "Wiedźminy". Też są piratowane. I CD Projekt Red (zapytałem o to wprost Adama Kicińskiego, prezesa zarządu), też jest przeciw. 

- Popieramy w tej sprawie GOG. Nie jesteśmy zwolennikami piractwa, ale są dobre i złe metody walki z tym zjawiskiem - powiedział mi wczoraj Adam. Dodając, że jego niepokój budzą też zapewnienia ze strony forsujących projekt, że "przecież zapisy ustaw będą stosowane w sposób rozsądny i adekwatny do przewinienia".

- Rozsądne to powinny być uchwalane przepisy. A nie ich interpretacja - dodał.

W punkt.  

To, co widać poniżej w filmiku, być może skojarzy się komuś z kawałkiem przypadkowo znalezionym na złomowisku.

Ale to komputer.

Jeszcze w wersji beta. Ale według zapowiedzi twórców, Raspberry Pi pojawi się na rynku w styczniu 2012 r.

W cenie - 25 dolarów. Ma port USB, HDMI, ma wyjścia/wejścia audio-wideo. Także miejsce na karty SD.
Za 35 dolarów będzie można kupić wersję nieco mocniejszą, z pamięcią...256 MB RAM. I miejscem, by wetknąć kabel ethernet (czyli połączyć się z internetem).

Mało? Raspberry Pi radzi sobie grafiką HD.

Quake 3 też chodzi. Ale Minecraft już nie.

Nie jest to oczywiście koncept skierowany do przeciętnego zjadacza bajtów. Raspberry Pi to pomysł Brytyjczyka Ebena Uptona, najbardziej chyba znanym nazwiskiem w projekcie jest brytyjski twórca gier David  Braben. Upton, Braben i grupa ich znajomych z Cambridge (lub z Cambridge powiązanych), założyli fundację non-profit Raspberry Pi. I chodzi im o edukację.

A komputer za 25 dolarów ma na celu oswoić dzieci (zarówno w krajach rozwiniętych jak i dopiero rozwijających się) z programowaniem. A właściwie zachęcić do eksperymentowania z programowaniem. Teza jest taka, że komputery są za drogie, by ot tak rodzice (lub nauczyciele) pozwolili dzieciakom z nimi eksperymentować.

„we felt that we could try to do something about the situation where computers had become so expensive and arcane that programming experimentation on them had to be forbidden by parents; and to find a platform that, like those old home computers, could boot into a programming environment.”

Na stronie Raspberry wyjaśnia też genezę projektu:

Eben had noticed a distinct drop in the skills levels of the A Level students applying to read Computer Science in each academic year when he came to interview them. From a situation in the 1990s where most of the kids applying were coming to interview as hobbyist programmers, the landscape in the 2000s was very different; a typical applicant now had experience only with web design, and sometimes not even with that.

(...)

A number of problems were identified: the colonisation of the ICT curriculum with lessons on using Word and Excel, or writing webpages; the end of the dot-com boom; and the rise of the home PC and games console to replace the Amigas, BBC Micros, Spectrum ZX and Commodore 64 machines

Jeśli kogoś interesuje szczegółowa specyfikacja, poniżej lista:

700MHz ARM11
128MB of SDRAM
OpenGL ES 2.0
1080p30 H.264 high-profile decode
Composite and HDMI video output
USB 2.0
SD/MMC/SDIO memory card slot
General-purpose I/O
Open software (Ubuntu, Iceweasel, KOffice, Python)

Wiadomo już, że jedna z największych transakcji ostatnich lat: przejęcie T-Mobile USA przez AT&T za ~39 mld dol. nie dojdzie do skutku. Ale w jednej kategorii i tak zapisze się w szufladce "rekord".
Za to, że AT&T NIE KUPI amerykańskiego oddziału T-Mobile, zapłaci więcej niż np. eBay zapłacił za to, że kupił Skype'a.  

Pora więc na naukę nowego zwrotu: "break up fee".

W skrócie, to kara umowna za zerwanie transakcji, odejście od stołu, gdy wszystko już w zasadzie zostało dogadane. Z reguły takie kary płacą firmy, które są przejmowane - już mają kwotę ustaloną z kupującym, ale nagle pojawia się konkurencja i wyższa oferta. Na tyle wyższa, że pierwotny kupujący słyszy tylko: goodbye 

Kupiłeś pierścionek zaręczynowy, goście sproszeni, hotel wynajęty, o orkiestrze nie wspominając. Ooops. 

Z takim scenariuszem mieliśmy do czynienia w zeszłym roku, gdy HP weszło do gry z Dellem o spółkę 3Par. Negocjacje były szalone, wycena 3Par w bodaj trzy-cztery tygodnie z 1,15 mld dol. (oferta Della, ze wstępną zgodą 3Par) wzrosła do 2,4 mld dol. (ostateczna oferta HP).

Ponieważ 3Par był już po słowie z Dellem, a jednak go rzucił, zapłacił 72 mln dol. odszkodowania. Nie na osłodę, ale i na wyrównanie kosztów przygotowań (analizy finansowe, strategiczne, prawne), jakie poczynił Dell. 

W przypadku AT&T i T-Mobile USA, to kupujący - po sprzeciwach Departamentu Sprawiedliwości i FCC - skapitulował (reverse break up fee). A to zgodnie z umową oznacza, że Deutsche Telekom dostanie od AT&T 3 mld dol. plus częstotliwości wyceniane na ok. miliard dolarów.

To jedna z największych kar wpisanych kiedykolwiek do umów. I największa kwota, jaką przyjdzie spółce zapłacić z tytułu break up

Więcej miał wpisane tylko Pfizer przy transakcji z Wyeth - 4,5 mld dol. Oraz AOL, gdy łączył się z Time Warnerem (4,4 mld dol.)

To, co może dziwić, to fakt, że kwota kary umownej w przypadku AT&T i T-Mobile sięgała aż 10 proc. wartości transakcji. Z reguły break up fees określa się dużo niżej, na 1-4 proc.

Ktoś był bardzo pewny, że ta fuzja przejdzie.

Przy okazji niedawnej wizyty na Hudson Street i oglądania nowych pomysłów PayPala na handel, rozmawiałem 1:1 z Renierem Lemmensem, który w PayPal, liderze internetowych płatności, odpowiada za rynki Europy, Afryki i Bliskiego Wschodu.

Lemmens opowiadał o wizji, projektach w Europie. Wtrąciłem, że w Polsce zapewne pilotażu nie prowadzą. I dalej rozmowa potoczyła się mniej więcej tak.

R.L.: Nie byłbym przekonany, że nie. Na pewno mamy projekt w Holandii, Wielkiej Brytanii... Nie pamiętam tak z głowy, czy w Polsce. Ale to bardzo szybko rosnący, z perspektywy PayPala, rynek w Europie.

Skoro już zabrnąłem w ten temat, brnąłem dalej - Stawiam 5 dolarów na to, że nie ma pilotażu w Polsce.

R.L: Tomasch, więcej wiary. A może założymy się o twoje buty?

Stanęło jednak na $5. 

Wygrałem. Te pięć dolarów wrzuciłem na lotnisku do jakiejś puszki dobroczynnej. Ale przy okazji mojej słusznej niewiary w polski rynek, wyciągnąłem od PayPala dane dotyczące Polski. Komuś mogą się przydać.

W Europie jest ok. 3 mln kont biznesowych, z czego w Polsce - ok. 50 tysięcy. Ponad 90 proc. płatności z polskich kont to handel zagraniczny.

 Uwaga, audycja zawiera lokowanie produktu: fanpejdż Wyborcza.biz na Facebooku

Koniec lokowania.

Otóż niedawno w cyklu ”Ile kosztuje i dlaczego tak drogo” rozbiliśmy na części cenę gry komputerowej.

Ale w wersji na PC. To akurat w Polsce jest mainstream, konsoli u nas - mimo wszystko - niewiele (głównie są PS3). Za to jeden z tzw. fanów Wyborcza.biz, pan Adam Wójcicki, był akurat zainteresowany grami na konsole.

Gra na PC za 120zł to jeszcze nie tak źle, ja się pytam dlaczego na konsole jest za 200zł i więcej, taki wykresik chciałbym zobaczyć, kto tak zdziera na grze na konsole...

Panie Adamie, proszę bardzo! 

W tekście było to co prawda zaznaczone, ale czego się nie robi dla fanów (nie robi się na przykład wykresów).

Zacznijmy jednak od tego, co już wiemy. Czyli od gry na PC. Przy pewnych założeniach i uproszczeniach, wygląda to tak.

To teraz gra na konsole. Skąd ta stówka różnicy?

• Przede wszystkim pojawia się nowy, istotny dla ceny składnik - danina, którą trzeba zapłacić za to, by gra działała na Xboksie 360 czy PlayStation 3 (w ten sposób producenci odbijają sobie straty na sprzedaży samych konsol). W sumie - jak mówią ludzie z branży - mniej więcej trzeba liczyć licencje plus certyfikację 7-10 eurodolarów per pudełko. Załóżmy, że to ok. 35 zł.

A wyższa cena- wiadomo. Wyższy w złotówkach VAT, wyższy narzut sklepu. Łącznie - tak się przyjęło - śmierć, podatki i detal odpowiadają za nawet do ok. 50 % ceny półkowej. Jeśli przyjrzycie się powyższemu wykresowi, podobną zależność odkryjecie i w PC.

• Po drugie, ceny są kalkulowane nieco inaczej, bo sprzedaż gier konsolowych jest dużo mniejsza niż PC. Małe pole do manewru, skłonność do ryzyka niewielka.

Weźmy te 220 zł. VAT i sklep zabiorą ok. 100 zł (kalkulacja ”empikowa”, w innych sklepach są inne rabaty).

35 zł - to omówiona wcześniej danina. Do podziału między studio a wydawcę będzie jakieś może 60 zł.

Na dystrybucję nie zostanie wiele, stąd często konsolowe wydania gier słabują jeśli chodzi np. o wydatki na marketing/reklamę (mówimy o PL rzecz jasna). 

Czy coś pominąłem?

*uproszczenia i założenia - do powyższych kalkulacji został użyty wysoki narzut (z gatunku ”empikowego”, wiadomo, że inne sklepy mają inne marże i też inne rabaty). Koszty stałe w przypadku PC zostały przeliczone na bazie sprzedaży gry na poziomie 10 tys. egz. I przy standardowej pracy z lektorem i tłumaczami.

Tak nieco przypadkiem, trolling (mój) na Artura Kurasińskiego za wpis o Audiotece, zapłodnił mnie do odnotowania kolejnego użycia gumki w historii.

Zaczęło się od wczorajszego [08.12.2011] wpisu na Facebooku.

Zaintrygowany, parę godzin później przeczytałem, że chodzi o Audiotekę.

I wykonałem facepalma, gdyż 29 listopada w ”Gazecie Wyborczej” ukazał się tekst o inwestycji Giza Ventures w Audiotekę. Tekst kończył się tak:

Audioteka porozumiała się z Amazonem półtora miesiąca temu i jest na etapie przesyłania na serwery amerykańskiego giganta pierwszych tytułów ze swoich zbiorów. Na pierwszy ogień pójdzie pięć książek Wydawnictwa Literackiego, w tym "Imię róży" Umberta Eco. - Amazon.com obiecywał nam dużą promocję dla Polaków, teraz podłączamy się do ich systemów - mówi Beme.

Ale nie pora na uszczypliwości i krotochwile. Wywiad u Artura był o tyle cenny, że padło pytanie o początki. Cytuję:

AK74 – Wróćmy do początków. Usiadłeś i wymyśliłeś, że audiobooki będą popularne w Polsce? Potem poszedłeś do K2 i w minutę przekonałeś ich? Jak to wyglądało naprawdę?

MB – Hi hi… trochę tak a trochę nie… Znałem Janusza Żebrowskiego (prezes K2) od kilku lat. Mieliśmy zwyczaj spotykać się na lunch raz na pół roku, raz na rok i dyskutować różne pomysły… aż pewnego dnia spotkaliśmy się w Blue Cactus w Warszawie w towarzystwie jeszcze Tymka Chmielewskiego i Łukaszem Lewandowskiego – obaj oczywiście z K2. Opowiedziałem wtedy, że mam taki dziwny pomysł, że mam parę groszy i że na zasadzie metodologii inwestycyjnej polegającej na ‘wrzuć coś za plecy i zobacz co wyrośnie’ chce ruszyć taki audiobookowy temat.

Czego brakuje na obrazku? Otóż nie pada tu jedno nazwisko. Audioteka to dziś spółka akcyjna. Wcześniej należała do firmy MDPL sp. z o.o. Jej prezesem i udziałowcem był - według wpisu z KRS - do czerwca tego roku Błażej Kukla. Obecnie prezes Fonopolis (produkcja audiobooków).

Inny wywiad z Marcinem Beme, z lipca 2010 r. Cytuję za serwisem ITTechblog.pl

Łukasz Matusik: Kiedy i w czyjej głowie zrodziła się kon­cep­cja serwisu audioteka.pl? To był pomysł grupy, czy jednej osoby?

Marcin Beme: Pomysł powstał ponad trzy lata temu. Głośno było wtedy na rynku na temat VoD. Na zasadzie — być może — takiego myślenia, na przekór i tak naprawdę na bazie do­świad­czeń Błażeja Kukla, mojego wspól­nika i prezesa audioteka.pl, który jest re­ali­za­to­rem dźwięku. W jego głowie powstał pomysł oparty na pytaniu „jeśli wszyscy mówią o filmach przez internet, dlaczego nie spró­bo­wać najpierw sprze­da­wać pliki z au­dio­bo­okami i słuchowiskami?”.

Mniejsza o to, dlaczego drogi obu wspólników się rozeszły.

Jaką rolę Eduardo Saverin odegrał w powstaniu Facebooka?
Pamiętacie Larry'ego Sangera?
Czy gdy słyszycie Disney, pomyślicie Roy?
Ah, David Filo. Zabawne nazwisko...

Tomasz Lis (nie, nie ten) i Grono?

Gumka.

Właściwie to jestem zaskoczony, bo sprawa jest tak stara jak e-booki. Ale tytułowe pytanie - dlaczego właściwie nie widać różnicy w cenie e-booka a w cenie wydrukowanej książki - pojawia się na tyle często, w komentarzach pod artykułami, czy na fanpejdżu Wyborcza.biz, że przyda się krótkie wyjaśnienie. 

Zostawmy na boku dyskusję o tym, ile właściwie kosztuje cyfrowa dystrybucja (wbrew pewnym memom, kosztuje). Zostawmy też na boku dyskusję, czy rzeczywiście e-book powinien kosztować mniej (może to jednak produkt premium?)

Jest jeden, dość kluczowy powód, który utrudnia życie rynkowi e-booków w Polsce i Europie. Nazywa się VAT. I dyrektywy unijne: 2006/112 oraz 2009/47.

Rzecz w tym, że według unijnego prawa, drukowany „Potop” to towar. A „Potop” w wersji e-bookowej to usługa (konkretnie to ”dostarczanie obrazów, tekstu i informacji oraz udostępnianie baz danych). A usługom nie przysługuje obniżona stawka VAT.

Kuriozum? Sama Neelie Kroes twierdzi, że to sprzeczne ze zdrowym rozsądkiem i właściwie to trudno jej wytłumaczyć różnicę.

Różnica wygląda tak.

Polska. E-book- 23 proc. VAT, drukowana książka - 5 proc.

Niemcy. 19 vs 7

Francja - 19,6 vs 5,5

Włochy - 20 vs 4

Hiszpania - 18 vs 4

Wielka Brytania? 20 vs zerowa stawka na drukowane książki

Jesteście ciekawi, jak to się stało? W dyrektywie z 2006 r. e-booki, ale też książki jakkolwiek cyfrowe (na pendrajwach czy płytach) olano.  W dyrektywie z 2009 r. te drugie ułaskawiano, ale e-booki wciąż były usługą. I są usługą do dziś. Nie pytajcie.

Jeśli jednak ceny e-booków leżą wam na sercu, to - jakkolwiek to zabrzmi - kciuki należy trzymać za Francję. Francuzi, otwarcie idąc wbrew interpretacji Brukseli, od stycznia 2012 r. zrównują VAT na e-booki z poziomem, z jakiego dziś korzystają drukowane książki. Ryzykując nawet karę od Komisji Europejskiej. Ciekawostka uzasadniająca tytuł wpisu: Francuzi mieli zrobić to już rok temu, ale wówczas przeważyły obawy, że obniżone wpływy z podatku będą problematyczne z punktu widzenia budżetu.

Jest szansa, że Francja - czy będzie zadyma, czy nie - poruszy legislację w tym zakresie.

PS. No i nie można tu nie porównać się z USA.

Bo w USA - właściwie jest na odwrót. Co prawda w większości stanów ”digital downloads” są opodatkowane. Ale jest trik: podatek sklep musi zapłacić tylko wtedy, gdy fizycznie jest w danym stanie obecny.

Innymi słowy: jeśli biografię Jobsa kupisz w księgarni w Północnej Karolinie, zapłacisz podatek. Jeśli mieszkaniec Północnej Karoliny kupi biografię w wersji cyfrowej na Amazonie, książka jest tax-free. 

Oczywiście, w USA jest tak, że w większości przypadków opodatkować powinni się sami obywatele, dopisując należny podatek od takiego e-booka w rozliczeniu. Ale to już zupełnie inna historia.